Zo maak je een
screenshot in Windows

  1. Home
  2. Handboek
  3. Screenshot in Windows

Gemakkelijk Windows-screenshots maken

Screenshots zijn een handige manier om vrienden of collega's snel duidelijk te maken wat jeop je scherm ziet. Ze kunnen van pas komen als je net iets grappigs hebt gevonden, als je snel commentaar wilt geven op een presentatie, of als je een technische helpdesk precies wilt laten zien wat er mis gaat met je systeem. Gelukkig hoef je er al lang geen camera meer bij te pakken en deze op je scherm te richten; toestellen van Apple en Windows hebben hier doorgaans een ingebouwde tool voor. In dit artikel leggen we je uit hoe je snel een screenshot in Windows kunt maken en hoe je deze kunt bewerken.


Screenshots in Windows 7, 8 en 10

Het maken van screenshots in het Microsoft-besturingssysteem is uiterst eenvoudig: door op de toets [Print Screen] – of een afkorting als [PrtScr] – op je toetsenbord te drukken, kopieer je het huidige scherm naar het klembord. Als je twee beeldschermen tegelijk gebruikt, worden beide schermen vastgelegd. Wil je liever niet het hele scherm kopiëren, maar slechts een venster? Selecteer dan eerst het betreffende venster en maak vervolgens met de Windows toetsencombinatie [Alt] + [PrtScr] een schermafdruk.

Screenshots in Windows
Wanneer je tegelijk [Win], [Alt] en [PrtScr] indrukt, kun je het uitgekozen venster als PNG-bestand opslaan onder “Screenshots”.

Feit!
De Print Screen-toets bevindt zich al heel lang op het toetsenbord van de computer. In de tijd van MS-DOS had deze direct betrekking op de aangesloten printer: met behulp van deze toets konden gebruikers de inhoud van het scherm direct naar het apparaat sturen en afdrukken. Moderne systemen printen echter bijna nooit meer letterlijk, maar maken in plaats daarvan digitale kopieën.

Je muisaanwijzer verschijnt niet op de schermafdruk, wat zowel een voordeel als een nadeel kan zijn. Het betekent in elk geval dat je je geen zorgen hoeft te maken of de cursor belangrijke informatie verbergt. Als je de screenshot wilt gebruiken om iets specifieks uit te lichten, kan de cursor wel handig zijn. Om deze in je kopie te behouden, kun je een externe tool installeren.

Opmerking!
Je toetsenbord kan anders gelabeld zijn: meestal worden de labels [PrintScr], [PrtSc] of [PrtScn] (voor "Print Screen") gebruikt. Bij laptops hebben toetsen vaak twee functies om ruimte te besparen. In dat geval kun je doorgaans een screenshot maken met gebruik van de functietoets: [Fn] + [PrtSc].


Nadat je op de Print Screen-toets hebt gedrukt, wordt de schermafdruk op je klembord geplaatst. Dit is een tijdelijke opslagfunctie die Windows gebruikt om elementen die je hebt gekopieerd of geknipt (bijv. stukken tekst die je in Word knipt en plakt) opzij te zetten. Vanaf het klembord kun je je screenshot in een programma plakken, bijvoorbeeld in Paint. Open dit minimalistische fotobewerkingsprogramma en voeg de afbeelding van het klembord toe. Dit kan via het menu of met de toetsencombinatie [Ctrl] + [V].

Nu kun je de afbeelding gewoon opslaan en dan heb je de screenshot als een afbeeldingsbestand dat kan worden gearchiveerd of overgedragen. Je kunt ook een ander grafisch programma gebruiken, zoals Gimp of Paint.NET. Deze bieden meestal veel meer mogelijkheden om je screenshot naar eigen wens aan te passen. Paint heeft hoe dan ook de basisfuncties, zoals het bijsnijden van de afbeelding of het invoegen van pijlen, gekleurde markeringen, enzovoort.

Ook andere Windows applicaties kunnen werken met de schermafdruk die je op het klembord hebt opgeslagen. Als je de screenshot in een document moet plaatsen, kun je het direct in Word plakken. Zo vermijd je het onnodig opslaan van een bestand dat je later waarschijnlijk toch niet meer nodig zult hebben. In Microsoft Word verplaats je de tekstcursor gewoon naar de plek waar je de screenshot wilt laten verschijnen en plak je deze uit het klembord. In vergelijkbare tekstverwerkingsprogramma's is de methode dezelfde, evenals in andere Office-programma's.

Als je een screenshot wilt maken met Windows 8 of 10, is er nog een andere combinatie van toetsen beschikbaar: druk tegelijkertijd op de toetsen [Win] + [PrtScr] om een screenshot te maken dat direct als nieuw bestand wordt opgeslagen. Windows slaat het bestand op in PNG-formaat en plaatst het in een speciale Screenshot-map. De bestanden worden genummerd in oplopende volgorde.


Knipprogramma: screenshotfoto’s in Windows creëren

Screenshots in Windows: knipprogramma
In het knipprogramma kun je kiezen tussen verschillende knipmethoden.

De schermafdrukfunctie is nuttig, snel en ongecompliceerd, maar ook erg simplistisch. Daarom introduceerde Microsoft een extra methode voor het maken van screenshots in Windows. Het knipprogramma is voorgeïnstalleerd op het besturingssysteem en biedt meer opties om de screenshot aan te passen aan je behoeften. Als je het programma open hebt staan, kun je kiezen tussen verschillende soorten knipsels:

  • Volledig scherm-knipsel: deze instelling heeft dezelfde functie als de screenshot-toets. Maak een volledige kopie van je scherm (of schermen) met slechts één klik op de knop.
  • Vensterknipsel: als je deze knipselvorm kiest, beslis je eerst over het venster waar je een kopie van wilt maken. Door er met je muis overheen te bewegen wordt het venster scherper zichtbaar, en krijgt alle andere inhoud een mistfilter. Als je vervolgens op het venster van je keuze klikt, wordt de schermafdruk gemaakt.
  • Rechthoekig knipsel: met zo’n knipsel kun je een vrij, rechthoekig veld voor de schermafdruk selecteren. Als je bijvoorbeeld al voor het maken van de screenshot weet dat slechts een bepaald deel van het scherm belangrijk is, dan hoef je alleen dit deel op te slaan. Zo weet de viewer direct welk deel belangrijk voor je is. Het is bovendien een goede manier om persoonlijke informatie uit de screenshot te houden. Met de muisknop ingedrukt kun je een kader tekenen. Zodra je de muis loslaat, wordt het beeld vastgelegd.
  • Vrije vorm-knipsel: nog meer vrijheid heb je met dit type knipsel. Hiermee kun je uit de vrije hand een vorm selecteren en alleen een screenshot van dit gebied maken. De kwaliteit van de vorm zal afhangen van hoe goed je met de muis kunt tekenen. Ook bij deze optie maakt het programma de screenshot zodra je de muis loslaat. Als het je op dat moment nog niet helemaal is gelukt om met je muis terug naar het beginpunt te slepen, dan voltooit het knipprogramma automatisch de verbinding tussen het begin- en eindpunt via de kortste weg.

Screenshots in Windows: markeren
Met het knipprogramma heb je verschillende mogelijkheden voor het markeren van je screenshot.

In tegenstelling tot screenshots die met de Print Screen-toets zijn gemaakt, toont het knipprogramma je de screenshot direct. Op deze manier kun je meteen controleren of het er allemaal uitziet zoals je het voor ogen had. Zo niet, klik je gewoon op "Nieuw" en probeer je het opnieuw. Zodra je tevreden bent met het resultaat, kun je direct markeringen in de schermafdruk aanbrengen in de schermafdruk. Onderstreep belangrijke onderdelen met een pen, kruis dingen door, of wijs iets aan met een pijl. Met de tekstmarkering kun je direct de aandacht vestigen op een belangrijke zin of nummer. In de laatste stap bepaal je wat er met je screenshot moet gebeuren:

  • Opslaan: klik op "Opslaan" om een venster te openen waarin je de opslaglocatie, de bestandsnaam en het bestandsformaat kunt definiëren. De beschikbare formaten zijn PNG, GIF, JPEG of MHTML, die laatste is het formaat voor het archiveren van websites.
  • Kopiëren: het knipprogramma geeft je ook de mogelijkheid om vastgelegde afbeeldingen naar het klembord te kopiëren. Net als bij de afdruktoets kun je je screenshot vervolgens in verschillende applicaties plakken, zoals in een Word-document.
  • Verzenden: je kunt je screenshot ook als e-mail versturen. Plak hiervoor de selectie direct in een nieuwe e-mail of stuur het als bijlage. Je moet dan wel een specifiek e-mailprogramma gebruiken in plaats van de webapplicatie van je e-mailprovider.

Als je een screenshot maakt in Windows 10 met het knipprogramma, heb je ook een optie voor tijdvertraging. Net als de zelfontspanner van een camera, kun je een timer instellen om de activering van een schermafdruk te vertragen. Je kunt deze extra tijd gebruiken om instellingen te wijzigen die bijvoorbeeld maar kort zichtbaar zijn of waarvoor een toets ingedrukt moet worden gehouden.


Problemen bij het maken van screenshots

Vooral bij het maken van screenshots vanuit andere programma's komen fouten vaak voor. Als je een screenshot van een video of een spel probeert te maken, resulteert dit regelmatig in een volledig zwart scherm. De reden hiervoor is vaak een conflict in de grafische kaart. Meestal kan het probleem echter worden vermeden: soms is het al voldoende om het spel van volledig scherm naar venstermodus te verkleinen. Games of videospelers hebben overigens vaak hun eigen screenshotfunctie, die je met een sneltoets kunt activeren.

Soms komt het echter voor, bijvoorbeeld bij Netflix, dat de aanbieder van de software opzettelijk het maken van screenshots verhindert. In dergelijke gevallen heeft dit te maken met auteursrecht. De ingebouwde kopieerbeveiliging, of digital rights management (DRM), voorkomt het kopiëren van het beeld om de rechten van de eigenaar te beschermen. Als dit de oorzaak is van je probleem bij het maken van een screenshot in Windows, dan zit er niets anders op dan het gewoon te accepteren.


Overige hulpmiddelen: externe tools voor screenshots in Windows

Hoewel het knipprogramma al meer functies biedt dan de eenvoudige toetsencombinatie voor het maken van screenshots in Windows, kan het nog steeds de moeite waard zijn om een aantal andere software-opties uit te proberen. Screenshotprogramma's van externe aanbieders zijn vooral aan te bevelen voor gebruikers die schermafdrukken op professionele wijze of op zijn minst dagelijks gebruiken. Deze screenshotprogramma's bieden soms meer bewerkingsmogelijkheden en extra functies, zoals automatisch scrollen om lange websites in één beeld weer te geven of ze bieden zogenaamde screencasts, waarbij de programma's een video opnemen van je bureaublad. Deze functie wordt het meest gebruikt voor tutorials, omdat de maker in dergelijke video's de kijkers gemakkelijk kan laten zien wat ze moeten doen, in plaats van het stap voor stap te hoeven uitleggen.

  • ShareX: met deze gratis opensourcesoftware kun je ook screencasts en GIF-bestanden creëren.
  • Screenshot Captor: deze eenvoudige tool kan zowel afbeeldingen maken op basis van automatisch scrollen, evenals van meer dan één monitor los van elkaar.
  • Grabilla: de fabrikant van deze screenshottool heeft de software beschikbaar gemaakt op verschillende platformen en biedt ook een eigen hostingdienst.
  • Monosnap: deze software is snel en eenvoudig te gebruiken, maar biedt toch alle belangrijke functies.
  • DuckCapture: naast de gebruikelijke screenshotfuncties, biedt deze tool ook de mogelijkheid om eenvoudig meerdere screenshots samen te brengen in één grote afbeelding.

Vond je dit handig? In ons handboek vind je onder meer ook artikels over het aanmaken van een zip-bestand, het omzetten van html naar pdf en het verschil tussen vector- en pixel-afbeeldingen.